Rankingi FC Schalke 04 – historia wzlotów i upadków
FC Schalke 04 to klub, który w pełni uosabia niemiecką piłkę nożną – robotniczą dumę, pasję kibiców i historię pełną skrajnych emocji. Royal Blues z Gelsenkirchen przeszli drogę od dominacji w latach 30. i 40. XX wieku, przez bolesne wicemistrzostwa i europejskie sukcesy, aż po dramatyczny upadek do drugiej ligi. Rankingi Schalke 04 na przestrzeni dekad przypominają wykres kardiogramu – gwałtowne wzloty przeplatają się z równie gwałtownymi upadkami.
Historia tego klubu to lekcja z tego, jak szybko można przejść od walki o Ligę Mistrzów do walki o przetrwanie. Dla każdego, kto chce zrozumieć, czym jest prawdziwa piłkarska pasja i jak kruchy może być sukces w futbolu, pozycja Schalke w rankingach niemieckiej piłki stanowi fascynujące studium przypadku.
| # | Drużyna | M | PKT | Z | R | P | Bramki | +/- | Forma |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Schalke 04↑ | 24 | 47 | 14 | 5 | 5 | 34:21 | +13 | |
| 2 | SC Paderborn↑ | 24 | 46 | 14 | 4 | 6 | 40:27 | +13 | |
| 3 | Darmstadt 98↑ | 24 | 45 | 12 | 9 | 3 | 45:28 | +17 | |
| 4 | SV Elversberg | 24 | 45 | 13 | 6 | 5 | 43:26 | +17 | |
| 5 | Hannover 96 | 24 | 45 | 13 | 6 | 5 | 42:30 | +12 | |
| 6 | Kaiserslautern | 24 | 37 | 11 | 4 | 9 | 40:35 | +5 | |
| 7 | Hertha Berlin | 24 | 37 | 10 | 7 | 7 | 34:29 | +5 | |
| 8 | Karlsruher SC | 24 | 33 | 9 | 6 | 9 | 37:44 | -7 | |
| 9 | 1. FC Nürnberg | 24 | 30 | 8 | 6 | 10 | 31:34 | -3 | |
| 10 | VfL Bochum | 24 | 29 | 7 | 8 | 9 | 32:30 | +2 | |
| 11 | Fortuna Düsseldorf | 24 | 28 | 8 | 4 | 12 | 23:34 | -11 | |
| 12 | Arminia Bielefeld | 24 | 27 | 7 | 6 | 11 | 36:33 | +3 | |
| 13 | Preußen Münster | 24 | 26 | 6 | 8 | 10 | 29:36 | -7 | |
| 14 | Dynamo Drezno | 24 | 25 | 6 | 7 | 11 | 35:41 | -6 | |
| 15 | Holstein Kiel | 24 | 25 | 6 | 7 | 11 | 29:35 | -6 | |
| 16 | Eintracht Braunschweig↓ | 24 | 25 | 7 | 4 | 13 | 27:42 | -15 | |
| 17 | 1. FC Magdeburg↓ | 24 | 23 | 7 | 2 | 15 | 35:47 | -12 | |
| 18 | Greuther Fürth↓ | 24 | 23 | 6 | 5 | 13 | 35:55 | -20 |
Złota era – dominacja w przedwojennych Niemczech
Schalke 04 zdobyło siedem tytułów mistrzowskich Niemiec w latach 1934, 1935, 1937, 1939, 1940, 1942 i 1958, co czyni klub szóstym najbardziej utytułowanym w historii niemieckiej piłki. Lata 30. i 40. to okres, kiedy pozycja Schalke w rankingu niemieckiego futbolu była niezachwiana.
Klub grał w Gaulidze Westfalen i wygrywał tytuł w każdym z jedenastu sezonów tej ligi, kwalifikując się regularnie do play-offów o mistrzostwo Niemiec. To była era legendarnej drużyny zwanej „Kreisel” (wirujący bąk), która zdobyła szósty i ostatni przedwojenny tytuł w 1942 roku, pokonując Vienna Wien 2:0.
Zwycięstwo 9:0 nad Admirą Wiedeń w 1939 roku pozostaje najwyższym wynikiem w historii finałów mistrzostw Niemiec
W 1937 roku Schalke jako pierwszy klub w historii niemieckiej piłki zdobył dublet – mistrzostwo i Puchar Niemiec. W tamtych czasach ranking Schalke 04 plasował klub na absolutnym szczycie niemieckiego futbolu. Niestety, po II wojnie światowej klub nigdy już nie odzyskał tej dominacji.
Powojenny spadek i ostatni triumf w 1958 roku
Po zakończeniu wojny pozycja Schalke w rankingu zaczęła słabnąć. Klub zajął dopiero szóste miejsce w nowej Oberlidze West w 1947 roku, a w ciągu dwóch lat spadł na 12. pozycję. Odbudowa formy zajęła Schalke aż do połowy lat 50.
Ostatnie mistrzostwo Niemiec przyszło w 1958 roku, kiedy Schalke pokonało Hamburger SV 3:0. To był siódmy i jak dotąd ostatni tytuł mistrzowski klubu – fakt, który do dziś ciąży nad historią Royal Blues.
W 1963 roku Schalke stało się jednym z 16 klubów założycielskich Bundesligi, jednak rankingi Schalke 04 w nowej erze profesjonalnej piłki okazały się rozczarowujące. W sezonie 1964-65 klub uniknął degradacji tylko dzięki rozszerzeniu ligi z 16 do 18 drużyn.
Bundesliga bez mistrzostwa – frustrujący rekord
Schalke ma niechlubny rekord rozegrania największej liczby sezonów w Bundeslidze bez zdobycia tytułu mistrzowskiego – 54 sezony. To statystyka, która boli każdego kibica Royal Blues.
| Sezon | Pozycja | Uwagi |
|---|---|---|
| 1971/72 | 2. miejsce | Pierwsze wicemistrzostwo w Bundeslidze |
| 1976/77 | 2. miejsce | 77 goli strzelonych w sezonie |
| 2000/01 | 2. miejsce | Tytuł stracony w ostatniej minucie |
| 2004/05 | 2. miejsce | Kolejne bolesne wicemistrzostwo |
| 2006/07 | 2. miejsce | Piąte wicemistrzostwo |
| 2009/10 | 2. miejsce | Szóste wicemistrzostwo |
| 2017/18 | 2. miejsce | Ostatnie wicemistrzostwo przed upadkiem |
W sezonie 1971/72 Schalke zajęło drugie miejsce za Bayernem Monachium po prowadzeniu przez większość sezonu, ale w tym samym roku zdobyło Puchar Niemiec po raz drugi w historii. Zwycięstwo 5:0 nad Kaiserslautern było wówczas najwyższym wynikiem w finale Pucharu Niemiec.
Dramat sezonu 2000/01
Najbardziej bolesne wicemistrzostwo przyszło w sezonie 2000/01, kiedy gol Bayernu Monachium w doliczonym czasie gry w ostatniej kolejce odebrał Schalke tytuł mistrzowski. Ten moment na zawsze zapisał się w historii klubu jako symbol frustracji – ranking Schalke 04 był przez cały sezon na szczycie, by w ostatnich sekundach runąć.
Klub był niewiarygodnie blisko zdobycia pierwszego tytułu Bundesligi, tracąc go w 4. minucie doliczonego czasu gry. To wydarzenie do dziś jest symbolem nieszczęścia Royal Blues w walce o mistrzostwo.
Sukcesy w pucharach – lata 1997-2011
Choć rankingi Schalke 04 w Bundeslidze były rozczarowujące, klub odnalazł się w rozgrywkach pucharowych. W 1997 roku Schalke zdobyło Puchar UEFA, pokonując Inter Mediolan w San Siro po rzutach karnych w rewanżowym meczu. To był pierwszy i jedyny europejski trofeum w historii klubu.
Triumf ten zapoczątkował nową, nowoczesną erę dla Schalke, a klub kontynuował sukcesy, zdobywając dwa kolejne Puchary Niemiec w 2001 i 2002 roku. W rankingach europejskich pozycja Schalke 04 była wtedy mocna – klub regularnie występował w Lidze Mistrzów.
W 2011 roku Schalke dotarło do półfinału Ligi Mistrzów, gdzie przegrało z Manchester United łącznym wynikiem 6:1
W 2002 roku Schalke zdobyło kolejny Puchar Niemiec, pokonując finalistów Ligi Mistrzów Bayer Leverkusen 4:2, a w 2011 roku wygrało piąty Puchar Niemiec w historii klubu. Te sukcesy poprawiały ranking Schalke w europejskich zestawieniach, choć tytuł mistrzowski wciąż pozostawał poza zasięgiem.
Cykl degradacji w latach 80.
W 1981 roku po raz pierwszy od 55 lat klub spadł do drugiej ligi. To był szok dla kibiców – pozycja Schalke w rankingu spadła drastycznie. Burzliwa dekada lat 80. przyniosła trzy degradacje, ale także dwa awanse z powrotem.
- 1981 – pierwsza degradacja z Bundesligi
- 1982 – awans po roku
- 1983 – ponowna degradacja
- 1984 – kolejny awans
- 1988 – trzecia degradacja w dekadzie
- 1991 – powrót do Bundesligi
Po powrocie w 1991 roku Schalke pozostawało w Bundeslidze nieprzerwanie aż do 2021 roku – to była najdłuższa seria w historii klubu. W tym okresie rankingi Schalke 04 oscylowały między walką o europejskie puchary a strefą spadkową.
Skandal korupcyjny z 1971 roku
W ramach szerokiego skandalu korupcyjnego w Bundeslidze z 1971 roku, wielu graczy i działaczy Schalke zostało oskarżonych o przyjmowanie łapówek. Śledztwo wykazało, że Schalke celowo przegrało mecz 28. kolejki przeciwko Arminii Bielefeld 0:1.
W rezultacie kilku zawodników Schalke otrzymało dożywotnie zakazy gry, w tym trzech regularnych reprezentantów Niemiec Zachodnich: Klaus Fischer, Stan Libuda i Klaus Fichtel. Ten skandal poważnie nadszarpnął reputację klubu i wpłynął na pozycję Schalke w rankingu zaufania społecznego.
Wicemistrzostwo 2018 jako ostatni sukces
Po zajęciu drugiego miejsca w sezonie 2017/18, choć 21 punktów za Bayernem, był to imponujący sezon. Schalke dysponowało takimi zawodnikami jak Weston McKennie, Amine Harit, Leon Goretzka i Max Meyer, a trenerem był Domenico Tedesco.
Schalke było metodyczne w swoim podejściu i straciło tylko 37 goli w całym sezonie – mniej bramek straciło tylko mistrz Niemiec Bayern Monachium. Ranking Schalke 04 był wtedy na trzecim miejscu pod względem najlepszych klubów w Niemczech.
Jednak latem 2018 Meyer i Goretzka odeszli za darmo i nie zostali odpowiednio zastąpieni. To był początek końca – klub wcześniej stracił już Joela Matipa do Liverpoolu w 2016, Seada Kolasinaca do Arsenalu w 2017, a Maxa Meyera do Crystal Palace w 2018, wszystkich za darmo.
Katastrofalny upadek 2018-2021
Schalke wydało 62 miliony euro przed sezonem 2018-19, sprowadzając m.in. Sebastiana Rudy’ego, Omara Mascarella i Rabbi Matondo, ale poza zakupem Suarta Serdara za 10,5 miliona euro, inwestycje okazały się porażką. Druzgocące 14. miejsce pozostawiło Royal Blues dwanaście pozycji niżej niż poprzedniego sezonu, a klub wszedł w sezon 2019-20 z ponad 200 milionami euro długu.
Seria 30 meczów bez wygranej
W drugiej połowie sezonu 2019-20 Schalke ustanowiło nowy klubowy rekord 16 meczów ligowych bez wygranej między 25 stycznia a 27 czerwca 2020. Ale to był dopiero początek koszmaru.
Seria bez wygranej rozciągnęła się do 28 meczów Bundesligi, zbliżając Schalke do pobicia rekordu wszech czasów – 31 meczów bez wygranej ustanowionego przez SC Tasmania 1900 Berlin w sezonie 1965-66
Pod wodzą Christiana Grossa seria osiągnęła 30 kolejnych meczów bez wygranej, trwając 358 dni, zanim 9 stycznia 2021 Schalke w końcu wygrało z 1899 Hoffenheim, unikając wyrównania rekordu Tasmanii Berlin.
Sezon 2020-21 był katastrofą: pięciu różnych trenerów, 41 zawodników użytych w rozgrywkach, tylko trzy wygrane, całe kierownictwo klubu odeszło. Pozycja Schalke w rankingu Bundesligi była najgorsza w historii klubu.
Degradacja 2021 i problemy finansowe
Spadek do drugiej Bundesligi został potwierdzony 20 kwietnia 2021 roku, gdy Schalke przegrało 1:0 z Arminią Bielefeld, co wywołało zamieszki kibiców. Kibice czekali na drużynę na stadionie, kierując swoją frustrację przeciwko zawodnikom, goniąc niektórych po stadionie.
Schalke został szczególnie mocno dotknięty pandemią COVID-19, a w kwietniu 2020 klub oświadczył, że jest zagrożony bankructwem. Wobec wysokiego zadłużenia i spadku przychodów klub zdecydował się wprowadzić limit wynagrodzeń zawodników na 2,5 miliona euro rocznie.
W styczniu 2021 ujawniono, że gdyby klub spadł do trzeciej ligi, nie otrzymałby licencji na grę ze względu na szacowane 165 milionów euro długu. Wszystkie kontrakty seniorów zostałyby unieważnione, a klub trafiłby do czwartej ligi – amatorskiej Regionalligi West.
Utrata sponsora Gazprom i kolejna degradacja
Jakoś udało się wrócić do Bundesligi za pierwszym razem w sezonie 2021/22, ale problemy finansowe tylko się pogłębiły. 28 lutego 2022 roku, po inwazji Rosji na Ukrainę, Schalke zerwało kontrakt z głównym sponsorem Gazpromem, co dodatkowo pogorszyło sytuację finansową klubu.
Nic dziwnego, że w sezonie 2022/23 Schalke ponownie spadło, zajmując ostatnie miejsce. Klub obecnie gra w drugiej Bundeslidze po degradacji z Bundesligi w sezonie 2022-23.
| Okres | Status | Ranking |
|---|---|---|
| 1991-2021 | Bundesliga | 30 sezonów nieprzerwanie w elicie |
| 2021 | Degradacja | Ostatnie miejsce po 16 punktach |
| 2021/22 | 2. Bundesliga | Awans jako mistrz drugiej ligi |
| 2022/23 | Degradacja | Ponowny spadek z ostatniego miejsca |
| 2023-obecnie | 2. Bundesliga | Walka o utrzymanie i stabilizację |
Aktualna sytuacja – walka o przetrwanie
Obecnie Schalke zajmuje 12. miejsce z 37 punktami, ale ma tylko pięć punktów przewagi nad strefą spadkową. Długi klubu wynoszą 217 milionów euro, wynikające z wysokich transferów, pożyczonych pieniędzy i utraty dochodów związanych z grą w niższych ligach. Niemiecki Związek Piłki Nożnej (DFB) przyznał im warunkową licencję, powołując się na „deficyt płynności”.
Jeśli Schalke spadłoby do trzeciej ligi i nie spełniłoby warunków ustalonych przez federację, karą byłaby degradacja do regionalnych lig amatorskich. Klub formalnie złożył wniosek o licencję na trzecią ligę 15 marca 2024.
We wrześniu 2025 roku klub miał 200 tysięcy członków, co czyni go trzecim co do wielkości klubem piłkarskim w Niemczech i szóstym co do wielkości klubem na świecie pod względem liczby członków
Rekordy i statystyki – jasne i ciemne strony
Rankingi Schalke 04 w kategoriach statystycznych pokazują skrajności tego klubu:
Rekordy pozytywne:
- 26 kolejnych zwycięstw ligowych w Gaulidze Westfalen (od 1935-36 do 1936-37)
- 84 kolejne mecze ligowe bez porażki w Gaulidze Westfalen (1934-35 do 1939-40)
- Rekordowe zwycięstwo ligowe: 7:0 przeciwko Bayernowi Monachium w 1976 roku
- Klaus Fischer strzelił 29 goli w sezonie Bundesligi 1975-76
Rekordy negatywne:
- Rekordowa porażka: 0:11 przeciwko Borussii Mönchengladbach w Bundeslidze 7 stycznia 1967
- 30 kolejnych meczów bez wygranej (2020-2021)
- Najwięcej sezonów w Bundeslidze bez tytułu mistrzowskiego
Czego uczy historia Schalke?
Historia rankingów Schalke 04 to opowieść o tym, jak szybko można spaść z wysokości. Klub, który był w 1/8 finału Ligi Mistrzów zaledwie dwa sezony przed degradacją, doświadczył upadku bez precedensu w niemieckiej piłce.
Brak konsekwencji można prześledzić od 2000 roku – Schalke miało 33 różnych trenerów od początku millennium. Pozycja Schalke w rankingu stabilności zarządzania była katastrofalna. Brak europejskich pucharów i związanych z nimi nagród finansowych zabolał, ale absurdalna polityka transferowa – pozwalanie gwiazdom odchodzić za darmo przy jednoczesnym kupowaniu najlepszych graczy z niższych lig – w końcu doprowadziła Schalke do stania się klubem niższej ligi.
Dziś ranking Schalke 04 plasuje klub w drugiej lidze niemieckiej, z niepewną przyszłością i ogromnym długiem. Ale klub wciąż jest czwartym co do wielkości klubem piłkarskim na świecie pod względem liczby członków, co pokazuje, że pasja kibiców przetrwa nawet najtrudniejsze czasy. Royal Blues mają za sobą 120 lat historii – pełnej wzlotów i upadków, triumfów i tragedii. To właśnie czyni Schalke jednym z najbardziej fascynujących klubów w europejskiej piłce.
